Το Χριστουγεννιάτικο δέντρο με τα στολίδια του και τα δώρα ολόγυρα. Ο Άγιος Βασίλης και οι τάρανδοι, ο καθένας με το δικό του όνομα. Ο εορταστικός στολισμός με τα Αλεξανδρινά φυτά (αλλιώς γνωστά και ως ποϊνσέτιες). Το φιλί κάτω από το γκι. Οι ευχετήριες κάρτες. Όλα αυτά είναι αλληλένδετα με τα Χριστούγεννα στις μέρες μας, χαρίζοντας χρώμα και ζεστασιά στην πιο κρύα εποχή του χρόνου.

Δεν γιορτάζονταν όμως πάντα έτσι τα Χριστούγεννα. Για την ακρίβεια, τα παραπάνω στοιχεία ξεκίνησαν να εισάγονται στη βρετανική και την αμερικάνικη κουλτούρα κατά τη διάρκεια της ζωής του Edgar Allan Poe (1809-1849). Όπως αναφέρεται και στο ιστολόγιο του The Poe Museum, ο ίδιος ο Poe έζησε με διαφορετικούς τρόπους τα Χριστούγεννα. Μάλιστα, αυτή η περίοδος ήταν μια καλή ευκαιρία για να πουλάει ιστορίες του, που συμπεριλαμβάνονταν στα λεγόμενα gift books.

Art by Von-Lutz-5998

Τα gift books ήταν βιβλία του δεκάτου-ενάτου αιώνα, που ανθολογούσαν δοκίμια, διηγήματα και ποίηση. Συχνά μάλιστα ήταν πλούσια διακοσμημένα. Όπως υποδεικνύει και τ’ όνομά τους, ήταν βιβλία που κάποιος τ’ αγόραζε για να τα δωρίσει, ένεκα των εορτών. Κάτι αντίστοιχο στην εποχή μας είναι τα λογοτεχνικά ημερολόγια και τα ημερολόγια ποίησης. Στα gift books της εποχής του λοιπόν, βρήκαν το πρώτο τους σπίτι κάποια πολύ γνωστά διηγήματα του Poe. Πάμε να τα δούμε!

The Gift, Carey and Hart, Philadelphia, 1840. Wikipedia

William Wilson

Το διήγημα αυτό δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά στον συλλογικό τόμο “The Gift: A Christmas and New Year’s Present for 1840“. Παράλληλα, δημοσιεύθηκε και στο τεύχος του Οκτωβρίου 1839 του Burton’s Gentleman’s Magazine. Το διήγημα αργότερα μεταφράστηκε και στα γαλλικά και ήταν το πρώτο έργο του Poe που μεταφράστηκε σε κάποια άλλη γλώσσα πέρα από τα αγγλικά. Ο ελληνικός του τίτλος είναι -τι απροσδόκητο!- “Γουίλιαμ Γουίλσον”.

Ο πρωταγωνιστής και αφηγητής του διηγήματος αυτοαποκαλείται William Wilson, παρ’ ότι αυτό δεν είναι το πραγματικό του όνομα. Στο σχολείο γνωρίζεται μ’ ένα άλλο αγόρι, με το οποίο μοιράζεται το ίδιο όνομα, παρόμοια εμφάνιση, ακόμα και τα ίδια γενέθλια (19 Ιανουαρίου – τα ίδια τα γενέθλια του Poe). Μέσα από αυτή την ιστορία διερευνάται το θέμα το σωσία, του εαυτού, της συνείδησης. Στο διήγημα, ιδιαίτερα στην αρχή του, διακρίνονται επιρροές από την παραμονή του Poe στην Αγγλία, όπως αποδεικνύεται από τ’ όνομα του διευθυντή του σχολείου.

Eleonora

The cover of The Gift for 1842. Wikipedia

Το δεύτερο διήγημα του Poe που δημοσιεύθηκε σε συλλογικό gift book ήταν το ‘Eleonora’. Συγκεκριμένα, δημοσιεύθηκε στο “The Gift for 1842“. Είναι κατά μία έννοια αυτοβιογραφικό. Ο αφηγητής, όπως και ο Poe, ερωτεύεται την ξαδέρφη του, η οποία είναι άρρωστη. Ωστόσο, η Eleonora δεν φοβάται τόσο τον θάνατο. Πιότερο φοβάται πως όταν εκείνη πεθάνει, ο αγαπημένος της θα φύγει από την κοιλάδα τους και θα αγαπήσει άλλη γυναίκα.

Όταν η όμορφη Eleonora πεθαίνει, ο αφηγητής καταπατάει τον όρκο που της είχε δώσει. Φεύγει μακριά από την κοιλάδα, σε μια “παράξενη πόλη” και παντρεύεται μια άλλη γυναίκα, την Ermengarde. Τότε η Eleonora βγαίνει από τον τάφο της, επισκέπτεται τον αφηγητή και σε μια σπάνια διάθεση “αισίου τέλους”, δίνει τις ευχές της στο νέο ζεύγος.

“…Κλείνοντας μέσα στην παθιασμένη σου καρδιά εκείνη που τη λένε Ερμενγάνδη, έχεις αποδεσμευτεί, για λόγους που θα μάθεις πια στους Ουρανούς, από τους όρκους που έδωσες στην Ελεονόρα”.

ΕΛΕΟνορα (μεταφραση: κατερινα σχινα)

Πολλοί βιογράφοι του Poe θεωρούν ότι η συγκεκριμένη ιστορία είναι αυτοβιογραφική και αποτελεί μια προσπάθεια του Poe να “ανακουφίσει” τις ενοχές που είχε λόγω ερωτικών περιπετειών με άλλες γυναίκες. Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί ότι την περίοδο που δημοσιεύθηκε το διήγημα, η σύζυγος (και ξαδέρφη) του Poe, Virginia, είχε αρχίσει να εμφανίζει τα πρώτα σημάδια της φυματίωσης, από την οποία θα πέθαινε πέντε χρόνια αργότερα.

The Pit and the Pendulum

The cover of The Gift, Carey and Hart, Philadelphia, 1843. Wikipedia

Την επόμενη χρονιά, το διήγημα ‘The Pit and the Pendulum” εμφανίστηκε στον τόμο”The Gift: A Christmas and New Year’s Present for 1843“. Το συγκεκριμένο διήγημα αφηγείται τα βασανιστήρια ενός κρατούμενου από την Ισπανική Ιερά Εξέταση, μολονότι ο Poe διαστρεβλώνει κάπως τα ιστορικά στοιχεία.

Η ιστορία επικεντρώνεται στις αισθήσεις του αφηγητή, κυρίως στους ήχους. Είναι αρκετά ρεαλιστική, ιδιαίτερα σε σύγκριση με άλλα διηγήματα του Poe όπου ενυπάρχει το μεταφυσικό στοιχείο. Στα ελληνικά, το διήγημα έχει ονομαστεί “Το πηγάδι και το εκκρεμές”. Η ιστορία αυτή έχει γυριστεί σε ταινία αρκετές φορές.

Fun fact: Το συγκεκριμένο διήγημα υπήρξε έμπνευση και για το τραγούδι “The Poet and the Pendulum” των Nightwish στο album τους “Dark Passion Play” (2007).

The Purloined Letter

The cover of The Gift, Carey and Hart, Philadelphia, 1845. Wikipedia

Το διήγημα αυτό, που στα ελληνικά έχει μεταφραστεί ως “Το κλεμμένο γράμμα”, δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά στον τόμο “The Gift for 1845“. Η υπόθεση εκτυλίσσεται στο Παρίσι. Η εν λόγω επιστολή, που έχει συνταχθεί από τον εραστή της Βασίλισσας, έχει κλαπεί από τα βασιλικά διαμερίσματα. Συγκεκριμένα, από τον υπουργό Ντ. για εκβιασμό.

Είναι η τρίτη ιστορία του Poe με πρωταγωνιστή τον ντετέκτιβ C. Auguste Dupin. Οι δύο προηγούμενες ιστορίες είναι οι “The Murders in the Rue Morge” (“Οι δολοφονίες της οδού Μοργκ”) και “The Mystery of Marie Rogêt” (“Το μυστήριο της Μαρί Ροζέ”).

Με το διήγημα “The Purloined Letter” ολοκληρώνεται η εξερεύνηση των διάφορων χώρων από τον Dupin. Συγκεκριμένα, στο πρώτο διήγημα (“The Murders in the Rue Morge”) ο ντετέκτιβ παρουσιάζεται να μετακινείται στους δρόμους της πόλης. Αντίστοιχα, το δεύτερο διήγημα (“The Mystery of Marie Rogêt”) διαδραματίζεται σε εξωτερικούς χώρους. Τέλος, στο διήγημα “The Purloined Letter”, ο ντετέκτιβ παραμένει κλεισμένος σε εσωτερικό, ιδιωτικό χώρο.

Όλα τα παραπάνω διηγήματα είναι διαθέσιμα στα αγγλικά στην ιστοσελίδα PoeStories.com

Trivia: Μετά τον θάνατο της πρώτης του γυναίκας, της Virginia, ο Poe αρραβωνιάζεται την ποιήτρια Sarah Helen Whitman. Ο γάμος τους έχει οριστεί να πραγματοποιηθεί ανήμερα τα Χριστούγεννα του 1848. Δύο μέρες πριν, στις 23 Δεκεμβρίου, η νύφη ακυρώνει τον γάμο. Αυτά ήταν τα τελευταία Χριστούγεννα που έζησε ο Poe, καθώς απεβίωσε στις 7 Οκτωβρίου 1849.

Βιβλιογραφία

Meyers, Jeffrey. Edgar Allan Poe: His Life and Legacy. New York: Cooper Square Press, 1992: 287. ISBN 0-8154-1038-7
Sova, Dawn B. Edgar Allan Poe: A to Z. New York: Checkmark Books, 2001: 256. ISBN 0-8160-4161-X
Silverman, Kenneth. Edgar A. Poe: Mournful and Never-ending Remembrance. New York City: Harper Perennial, 1991: 233. ISBN 0-06-092331-8
Quinn, Arthur Hobson Quinn. Edgar Allan Poe: A Critical Biography. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 1998: 286–287.
http://www.thepoeblog.org/

Cover art: Edgar Allan Poe (1809-1849) by Félix Valloton (1865-1925)

προτεινουμε επίσης

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά