Oscar Wilde “De Profundis” – Οι παλιάτσοι της θλίψης

by Αννίτα Ιωάννου

Με αφορμή την επέτειο των γενεθλίων του Ιρλανδού θεατρικού συγγραφέα, μυθιστοριογράφου και ποιητή  Oscar Wilde, 16 Οκτωβρίου 1854, διεξάγεται έκθεση-αφιέρωμα στο κτίριο της φυλακής HM Prison Reading, στην κομητεία Berkshire της Αγγλίας. H φυλακή γνωστή ως Reading Gaol είναι για πρώτη φορά προσβάσιμη στο κοινό και συμμετέχουν καλλιτέχνες όπως Patti Smith, Ben Whishaw, Ralph Fiennes, Rupert Everett, Fiona Shaw, Marlene Dumas.

Η έκθεση με τίτλο Inside: Artists and Writers in Reading Prison, θα διαρκέσει μέχρι τις 4 Δεκεμβρίου  2016. Είναι εμπνευσμένη από το διάσημο γράμμα De Profundis, “Εκ Βαθέων” που έγραψε για τον εραστή του Bosie, Lord Alfred Douglas, το 1897 όσο ήταν φυλακισμένος. Ο Bosie δεν επικοινώνησε μαζί του, ούτε τον επισκέφτηκε ποτέ στην φυλακή. Περνούσε τον καιρό του στην βίλα του στη Νεάπολη.

01_reading-prison

Η σιωπή σου ήταν φρικτή. Είναι μια σιωπή χωρίς δικαιολογία. Μια σιωπή χωρίς ελαφρυντικά. Το ήξερα πως τα πόδια σου ήταν πήλινα. “

Το γράμμα ξεκινά με την φράση “Αγαπημένε μου Μπόζυ” και τελειώνει με “Ο στοργικός σου φίλος Όσκαρ Ουάιλντ”:

Πρέπει να διαβάσεις αυτό το γράμμα πέρα για πέρα, ακόμα κι αν η κάθε του λέξη μπορεί να γίνει για σένα φλόγα ή νυστέρι, που κάνει τη λεπτή σάρκα να καίγεται ή να ματώνει.(…) “Τώρα, καθώς κάθομαι εδώ, σε αυτό το σκοτεινό κελί, ντυμένος τη στολή του κατάδικου, ένας άνθρωπος ατιμασμένος και κατεστραμμένος, τον εαυτό μου κατηγορώ.”

Την πρωτοβουλία ανέλαβε το Ινστιτούτο Τέχνης Artangel και για να δείτε τον περιβάλλοντα χώρο πατήστε εδώ https://www.artangel.org.uk/project/inside/.

598730546

Το αυθεντικό γράμμα το οποίο  είναι στην ουσία μια ερωτική εξομολόγηση, ένας δραματικός μονόλογος με έντονα  αυτοβιογραφικά στοιχεία αγγίζει τις 55.000 λέξεις. Το γράμμα  παρέδωσε στην Βρετανική Βιβλιοθήκη το 1909 ο δημοσιογράφος Robert Ross, στενός φίλος του Oscar Wilde με τον όρο να μην δημοσιευτεί για πενήντα χρόνια.

Μπορείτε να το διαβάσετε εδώ:

https://www.bl.uk/collection-items/manuscript-of-de-profundis-by-oscar-wilde

Το 1871 έκανε Κλασσικές Σπουδές στο  Trinity College του Δουβλίνου και το 1874 στο Magdalen College στην Οξφόρδη, όπου κέρδισε το βραβείο Ποίησης Newdigate Prize για το ποίημα του Ravenna. To 1882 έδωσε δεκάδες διαλέξεις στην Αμερική και στον Καναδά.

Έμεινε στην Ιστορία ως ένας ρομαντικός και ευαίσθητος άνθρωπος, με σπάνια ευφυΐα και καυστικό πνεύμα. Έγραψε ποιήματα, δοκίμια, κριτικές για την εφημερίδα Pall Mall Gazette, θεατρικά και δημοσιογραφικά έργα και την περίοδο 1887-1889 ήταν εκδότης του περιοδικού The Woman’s World.

Ο Oscar Wilde, προικισμένος με εξαιρετικές συγγραφικές ικανότητες, λάτρης της Τέχνης και της καλής ζωής, εμβαθύνει στις καταστάσεις, στις συμπεριφορές και την ψυχολογία των ανθρώπων. Διαθέτει διορατικότητα, θανατηφόρα αποφθέγματα και πάνω από όλα πόνο ψυχής.

“Ο πόνος είναι μια μακρόχρονη στιγμή. Δεν μπορούμε να τον χωρίσουμε σε εποχές. (…) Για μας υπάρχει μια μονάχα εποχή, η εποχή της θλίψης. Λες και μας έχουν πάρει ακόμα και τον ήλιο και την σελήνη.”

Ο ίδιος έλεγε ότι τα μεγάλα πάθη είναι για τις μεγάλες ψυχές.

“Πίσω από την θλίψη υπάρχει πάντα μια ψυχή και το να κοροϊδεύεις μια ψυχή που πονάει είναι πράγμα φρικτό. “

Στο αποκορύφωμα της καριέρας του κατηγορήθηκε για ομοφυλοφιλία και καταδικάστηκε σε καταναγκαστικά έργα δύο ετών τον Μάιο του 1895 για προσβολή της δημοσίας αιδούς. Όλα ξεκίνησαν όταν έκανε μήνυση στον πατέρα του Bosie, John Douglas, 9th Marquess of Queensberry για συκοφαντική δυσφήμιση. Η κάρτα έγραφε “For Oscar Wilde, posing as Somdomite”. Στην δίκη ο μαρκήσιος αθωώθηκε και το κατηγορητήριο εναντίον του Oscar Wilde βασίστηκε στα γράμματα που έστελνε στον Bosie.

“Αυτά παθαίνει κανείς όταν σου γράφει ένα γοητευτικό γράμμα.”

oscar

Αναγκάστηκε να πουλήσει όλα τα πολύτιμα υπάρχοντα του και κήρυξε πτώχευση. Την βιβλιοθήκη και τα βιβλία με τις αφιερώσεις των ποιητών της εποχής, Victor Hugo, Walt Whitman, Algernon Charles Swinburne, Stéphane Mallarmé, William Morris, Paul Verlaine σε πολυτελείς εκδόσεις κληρονομιά από τους γονείς του. Τα σχέδια των ζωγράφων Edward  Burne Jones, James Abbott McNeill Whistler, Simeon Solomon, τον πίνακα του Sandro Botticell, τις πορσελάνες του. Τρεις μήνες, αφότου τον φυλάκισαν, πέθανε η μητέρα του, η οποία είχε το πνευματικό επίπεδο της ποιήτριας Elizabeth Barrett Browning της Βικτωριανής Εποχής  και του διάβαζε Johann Wolfgang Goethe. Το 1898 πέθανε η γυναίκα του Constance Lloyd με την οποία απέκτησε δύο γιους.

Όταν αποφυλακίστηκε χρησιμοποιούσε το ψευδώνυμο Sebastian Melmoth. Ζούσε στο Παρίσι πάμφτωχος και εξαθλιωμένος με μόνη παρηγοριά το φθηνό αλκοόλ. Απεβίωσε στις 30 Νοεμβρίου 1900,  νικημένος από μηνιγγίτιδα στο Hotel d’Alsace. Τα τελευταία λόγια του ήταν Either this wallpaper goes, or I do. Αρχικά κηδεύτηκε στο κοιμητήριο Bagneux, έξω από το Παρίσι εννέα χρόνια αργότερα, το 1909 μεταφέρθηκε στο Père Lachaise Cemetery. Στο περίφημο αυτό νεκροταφείο είναι θαμμένοι μερικοί από τους σημαντικότερους ανθρώπους των Τεχνών και των Γραμμάτων, όπως Honoré de Balzac, Molière, Georges Rodenbach, Colette, Victor Noir, Peter Abelard and Heloise, Théodore Géricault, Frédéric François Chopin, Jim Morrison.

Το επίγραμμα στο διάσημο άγαλμα-άγγελο του γλύπτη Jacob Epstein είναι ένα τετράστιχο από την Μπαλάντα της φυλακής του Ρήντινγκ, the Ballad of Reading Gaol 1898

“And alien tears will fill for him Pitys longbroken urn, For his mourners be outcast men, And outcasts always mourn.”

Γι’ αυτόν, η τσακισμένη λήκυθος του οίκτου θα γεμίζει με ξένα δάκρυα. Γιατί θα τον θρηνούν οι απόκληροι της ζωής κι οι απόκληροι πάντα κλαίνε…

oscar-wildefr3
Επιλεγμένα έργα

Poems, Ποιήματα 1881
Vera or the Nihilists , Βέρα ή Οι Μηδενιστές 1880
The Happy Prince and Other Stories, Ο ευτυχισμένος πρίγκιπας και άλλες ιστορίες, 1888
The Selfish Giant
The Picture of Dorian Grey, Το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέι, 1890
Lady Windermere’s Fan, Η βεντάλια της λαίδης Γουίντερμιρ, 1891
A House of Pomegranates, Το σπίτι με τις ροδιές, 1891
A Woman of No Importance, Μια γυναίκα χωρίς σημασία, 1892
Salomé, Σαλώμη, 1894
The Duchess of PaduaΗ δούκισσα της Πάδουας, 1893
An Ideal Husband, Ένας ιδανικός σύζυγος, 1893
The Importance of Being Earnest, Η σημασία τού να είναι κανείς σοβαρός, 1894
The Ballad of Reading Gaol, Η μπαλάντα της φυλακής του  Ρήντινγκ 1898

Όλα τα έργα του στα αγγλικά μπορείτε να τα βρείτε εδώ:

http://www.oscarwildecollection.com/

Μερικά από τα πιο διάσημα αποφθέγματα του:

– Είμαστε όλοι βουτηγμένοι στον βούρκο, αλλά κάποιοι από μας κοιτάνε τα άστρα.

– Μπορώ να αντισταθώ στα πάντα εκτός από τον πειρασμό.

– Ποιος μπορεί να πει ότι είναι φτωχός όταν τον αγαπούν;

– Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι άλλοι άνθρωποι. Οι σκέψεις τους είναι γνώμες κάποιου άλλου, η ζωή τους μια μίμηση, τα πάθη τους μια παραπομπή σε ένα ξένο κείμενο.

– Εγωισμός δεν είναι να ζεις όπως θες. Εγωισμός είναι να αναγκάζεις τους άλλους να ζήσουν όπως θες.

– Όλος ο κόσμος είναι μια σκηνή αλλά η διανομή των ρόλων είναι άθλια.

– Ονειροπόλος είναι αυτός που μπορεί να βρει τον δρόμο του μόνο στο φως του φεγγαριού. Τιμωρία του είναι ότι βλέπει το ξημέρωμα πριν τον υπόλοιπο κόσμο.

– Δεν μπορεί να υπάρξει φιλία ανάμεσα σε έναν άντρα και μια γυναίκα. Μπορεί να υπάρξει πάθος, εχθρότητα, αγάπη, λατρεία αλλά όχι φιλία.

– Μια μικρή δόση ειλικρίνειας είναι επικίνδυνη. Σε μεγάλες δόσεις γίνεται θανατηφόρα.

– Η τέχνη είναι σύμβολο γιατί ο άνθρωπος είναι σύμβολο.

Επιπρόσθετα, Όσκαρ Ουάιλντ, Αποφθέγματα και Αφορισμοί, Εκδόσεις Ερατώ, 2006 (Μτφρ: Μιχάλης Παπαντωνόπουλος)

http://www.poiein.gr/archives/2670

Πηγές

De Profundis, Oscar Wilde (Εκδόσεις ΓΚΟΒΟΣΤΗ, Αθήνα, Μτφ Άρης Αλεξάνδρου)

http://www.bbc.com/culture/story/20161014-the-most-famous-letter-never-sent

https://www.bl.uk/collection-items/manuscript-of-de-profundis-by-oscar-wilde

http://www.getreading.co.uk/whats-on/theatre-news/rupert-everett-visit-reading-prison-12139935

http://www.coolstuffinparis.com/oscar_wildes_death_at_lhotel.php

https://www.artangel.org.uk/project/inside/

http://www.oscarwildecollection.com/

http://oscarwildesociety.co.uk/biography/

http://www.poiein.gr/archives/2670

προτεινουμε επίσης

1 comment

Skeletons in the Closet | The Veil between Life and Death 21 Σεπτεμβρίου 2017 - 4:53 ΠΜ

[…]  Oscar Wilde «De Profundis» – Οι παλιάτσοι της θλίψης  […]

Comments are closed.

Η Nyctophilia.gr χρησιμοποιεί cookies για να εξασφαλίσει τη σωστή λειτουργία της, την δυνατότητά σας να επικοινωνήσετε μαζί μας, καθώς και να βελτιώσει την εμπειρία σας στο website. Χρησιμοποιώντας αυτόν τον ιστότοπο, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Αποδοχή Αναλυτικά